Nasıl hesaplanıyor?
TAKS (Taban Alanı Kat Sayısı): Binanın zemine oturan izdüşüm alanının arsa alanına oranıdır. Taban alanı = arsa alanı × TAKS. Örneğin 500 m² arsada TAKS 0,30 ise bina tabanı en fazla 150 m² olur.
KAKS (Kat Alanı Kat Sayısı) ya da Emsal (E): Bütün katların emsale giren toplam alanının arsa alanına oranıdır. Toplam inşaat alanı = arsa alanı × KAKS. 500 m² arsada KAKS 1,20 ise toplam 600 m² yapılabilir.
Kat adedi: A-4, B-3 gibi kodlardaki sayıdır. Emsal verilmemişse toplam alan = taban alanı × kat adedi olarak bulunur. İkisi birden verilmişse küçük olan sınırdır.
Emsal dışı alanlar: Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği'ne göre merdiven, asansör, otopark, sığınak, belli ölçüdeki balkonlar gibi alanlar emsale sayılmaz; ama bunların toplamı emsale giren alanın %30'unu geçemez. Bu yüzden satılabilir brüt alan emsal alanından biraz fazladır.
Brüt ve net: Emsal hesabı brüt alan üzerinden yapılır. Duvarlar ve ortak alanlar çıkınca dairelerin net kullanım alanı genelde brütten belirgin şekilde küçüktür.
500 m² arsa, TAKS 0,30, KAKS 1,20: taban en fazla 150 m², toplam 600 m² inşaat alanı. Bu alan yaklaşık 4 kata yayılır; emsal dışı alanlarla birlikte en fazla 780 m² brüt.
Sık sorulanlar
İmar durumu belgesini nereden alırım?
Arsanın bağlı olduğu belediyenin imar müdürlüğünden ya da birçok belediyede e-belediye üzerinden ada ve parsel numarasıyla alabilirsin. Bazı belediyeler imar planını internetten de gösterir.
Emsal ile KAKS aynı şey mi?
Evet, imar belgelerinde ikisi aynı anlamda kullanılır ve "E=1,20" şeklinde de yazılabilir.
Hmax ya da Yençok ne demek?
Binanın izin verilen en fazla yüksekliğidir (metre). Kat adedi yazmıyorsa yükseklikten kat sayısı çıkarılır; konutlarda genellikle yaklaşık her kat 3 metre kabul edilir (örneğin 12,50 m ≈ 4 kat). Kesin kat sayısını belediyeye sor.